Kapsayıcı Meme Kanseri Taramasının Zamanı: Uzman Görüşleri ve Ulusal Hedefler

Toplum sağlığını korumak için erken tarama büyük önem taşır. Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği Genel Sekreteri Dr. Sinem Şığıt İkiz, meme kanseriyle mücadelede kapsayıcı, sürdürülebilir ve bilimsel kanıtlara dayalı tarama programlarının hayata geçirilmesinin gerekliliğini vurguluyor. Farkındalık mesajında, ülkede tarama katılımının yalnızca %8 seviyesinde kaldığına dikkat çekerek, tarama programlarının uygulanmaması halinde Meme Kanseri Farkındalık Ayı’nın sembolik bir anlamdan öteye geçemeyeceğini belirtti.

İkiz, erken dönemde görülen meme kanseri vakalarının en iyi sonuçları verdiğini ifade etti: Tarama için altın standart yöntem mamografi olup, programlar sayesinde kanser öncüsü değişiklikler ya da küçük tümörler elle hissedilmeyecek kadar erken aşamada tespit edilebilir; bu da yaşam süresini ve kalitesini önemli ölçüde artırır. Erken teşhis sayesinde daha küçük ve sınırlı cerrahi müdahaleler söz konusu olur, bu da hem fiziksel hem de psikolojik iyileşmeyi kolaylaştırır.

Dünya Sağlık Örgütü’nün başarılı bir tarama programında toplumun en az %70’ine ulaşmanın gerektiğini hatırlatan İkiz, mevcut verilere göre ülkemizde tarama katılımının %8 seviyesinde kalmasının büyük bir başarısızlık olduğunun altını çizdi. Bu durum, toplum sağlığı açısından kabul edilemez derecede düşük olarak nitelendirildi.

Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi tarafından yürütülen toplum odaklı tarama programlarının mevcut durumda güçlendirilmesi gerektiğini savunan İkiz, bu süreçte gerekli olanlar arasında ülke çapında yetkin bir liderliğin, coğrafyaya hakim bir doktorun ve halk sağlığı alanında uzmanlaşmış bir ekibin eksikliğini işaret etti. Böyle bir durumun bilimsel ve etkili planlama süreçlerini zorlaştırdığını söyledi.

İkiz, Sağlık Bakanlığı’na şu çağrıyı yinelerken, ulusal mamografi tarama programlarının bilimsel veriler ışığında güncellenmesini ve yaygınlaştırılmasını talep etti: Birincil hedef cihaz alımlarının ötesinde yeterli sayıda teknisyen, radyolog ve yardımcı sağlık personelinin yetiştirilmesiyle insan kaynağı güvencesi sağlanmalı; bireysel tarama yaklaşımları giderek yaygınlaştırılarak, risk faktörü bulunan kadınlar için ultrason ve manyetik rezonans gibi ek görüntüleme yöntemleri entegre edilmelidir. Eğitim, farkındalık ve bilgilendirme faaliyetleri yalnızca Ekim ayına sıkıştırılmamalı; yıl boyunca ve toplumun her kesimiyle temas edecek şekilde sürdürülmelidir.

En kritik hedef ise taramaya ulaşılması gereken nüfusa en etkili biçimde erişebilmektir. Bu doğrultuda kapsayıcı ve toplumun ihtiyaçlarına yanıt veren sağlık politikalarının hayata geçirilmesi büyük önem taşır. İkiz, Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği olarak bilimsel tarama sürecine katkı koymaya hazır olduklarını belirtti.